Megacolon
Als rattery zijnde probeer je uiteraard om zo gezond mogelijke rittens te fokken. Door het uitpluizen van stambomen hoop je op goede resultaten, maar soms pakt het ook heel anders uit. MC is een erfelijke ziekte/aandoening aan de dikke darm waarvan tot voor kort niet bekend was door welke genen het precies wordt veroorzaakt. Dit maakte het dan ook moeilijk om MC te voorkomen. Door ervaringen uit het verleden wisten we inmiddels wel wat risicogroepen waren, maar soms dook het ook totaal onverwachts op. Het is een verschrikkelijke ziekte en nog ongeneeslijk ook, wat betekent dat rittens/ratten met mc worden ingeslapen.
Wat doet de dikke darm?
Na de mag komt de voeding in de dunne darm, hier vind de belangrijkste vertering en opname van voedingsstoffen plaats. Vervolgens komt de dunne massa van onverteerde voeding in de dikke darm terecht. De dikke darm neemt vervolgens zouten en water op uit de dunne massa die uit de dunne darm komt.
De dikke darm (het colon) is erg gespierd wat er voor zorgt dat de voedingsresten langzaam gekneed wordt en langzaam richting de anus wordt getransporteerd. Deze beweging wordt peristalstiek genoemd.
MC staat voor Megacolon, wat "grote darm" betekent. In de bovenstaande afbeelding zie je de dikke darm. Het gedeelte van de dikke darm dat een probleem veroorzaakt is het sigmoid en het rectum met daarbij de inwendige kringspier van de anus. Er ontbreken noodzakelijke zenuwcellen in deze gedeelten van de darm waardoor de peristaltiek verdwijnt en de ontlasting zich gaat ophopen. Continue ophopen resulteert in enorme darmen die uiteindelijk ook vanaf de buitenkant te zien zijn, omdat de rat een hele dikke buik krijgt. De ontlasting die aanwezig is in de dikke darm wordt steeds droger doordat de darm nog steeds zouten en water absorbeert. Ook wordt de ontlasting harder doordat de darm ver uitrekt en op die manier de ontlasting niet meer kan kneden. Uiteindelijk gaan die darmen andere organen verdrukken en raken bloedvaten bekneld. Als het dier niet wordt ingeslapen, overlijdt het uiteindelijk omdat zijn lichaam niet meer kan functioneren. MC is ongeneeslijk...
MC ontstaat door een foute migratie van neurale cellen in het embryo. De cellen bereiken de dikke darm niet, waardoor deze niet optimaal of zelfs geheel niet werkt. High-white tekeningen, zoals blesjes, spotjes en husky, worden ook veroorzaakt door een migratie fout. Welliswaar door pigment-cellen, maar de pigment-cellen leggen wel dezelfde migratieweg af als de neurale cellen. Als er een fout optreedt in de migratie van pigment, komen de pigment cellen niet op hun plaats aan en hierdoor ontstaan de witte aftekeningen.
Omdat de neurale cellen en de pigment cellen dezelfde weg afleggen naar hun plaats van bestemming, kan het bij een fout in deze weg voorkomen dat beide cellen hun bestemming niet halen. Dit resulteerd dan in MC en high-white tekeningen, wat verklaart waarom MC vaak gezien wordt in combinatie met bijvoorbeeld bles en husky. Dit betekent echter niet dat alle high-white ratten MC hebben en MC komt ook voor bij ratten die geen high-white tekeningen hebben. Tot voor kort wisten we niet waarom dit zo was. Inmiddels is er door Chantal literatuur onderzoek gedaan. Na maanden werk is nu duidelijk hoe we in Nederland aan MC komen en hoe het overerft. Dit levert ook nieuwe inzichten op over de high-white tekeningen en MC.
Klik hier voor het hele genetische verhaal achter Megacolon.
De foto's hieronder zijn van een dametje dat Sweet Safari heet, geboren op 24-04-2007. Met 4 weken leeftijd werdt opgemerkt dat ze aan MC leed, maar haar darmen waren nog niet zodanig vergroot dat ze direct ingeslapen werd. In plaats daarvan is zij op een speciaal dieet gezet en heeft zij nog een aantal maanden redelijk normaal kunnen leven. Safari is op 02-09-2007 ingeslapen, omdat zij na het eten van bodembedekking zodanig verstopt zat dat niks meer hielp. De foto's zijn gemaakt op een leeftijd van 4,5 week. Ze woog bijna de helft minder als haar nestgenootjes en was, op haar buik na, vrij mager.
De rat
U bent hier: